Category Nauka

Powody podjęcia pracy na uczelni

W badaniach przeprowadzonych w latach 1984 i 19931 zadaliśmy respondentom to samo pytanie dotyczące powodów podjęcia pracy na uczelni. W niniejszym tekście głównym źródłem danych empirycznych są badania przeprowadzone w 1993 r. na reprezentatywnej próbie pracowników naukowo-dydaktycznych uniwersytetów, politechnik i wyższych szkół pedagogicznych, liczącej 1650 osób, lecz w przypadkach teoretycznie uzasadnionych i metodologicznie możliwych dokonano porównań z badaniami wcześniejszymi.-zrealizowanymi w 1984 r na podobnej (choć nie identycznej) próbie liczącej 1179 osób.

więcej

Jakość i skuteczność kształcenia

Wizytatorzy położyli nacisk na dwa zagadnienia: reformę programów kształcenia w szkolnictwie podstawowym i średnim oraz jakość kształcenia i jej ocenę. Eksperci OECD są zdania, że tak w zakresie kształcenia ogólnego, jak i zawodowego znacznie więcej uwagi powinno się poświęcić sprawie programów. Istotną częścią przemian programowych jest przygotowanie nowych podręczników. Rola państwa w tej dziedzinie powinna polegać na określeniu jednoznacznych wymogów i kryteriów oceny oraz na stworzeniu warunków i reguł działania rynku podręczników. W tworzeniu programów ważna rola przypada szkole. Eksperci proponują „dwupoziomowy system regulacji programów szkolnych – przy którym rząd określa tylko podstawowe elementy ogólnego, krajowego programu szkolnego, a szkoły opracowują zakres podstawowych umiejętności i wiedzy”. Równocześnie wizytatorzy podkreślili konieczność stworzenia systemu kontroli i oceny programów oraz ich realizacji w szkołach. System powinien być kompleksowy i składać się z wielu elementów oceny zewnętrznej oraz samooceny na wszystkich szczeblach edukacji. Przedstawiono konkretne propozycje rozwiązań:

więcej

Wskaźnik jakości pracy nauczycieli akademickich

W celu zilustrowania, jakie czynniki poddawano pod osąd studentów, podajemy zestawienie obejmujące grupy pytań dotyczących tych samych lub zbliżonych problemów (tabeia

więcej

Recenzowanie jakości w szkolnictwie wyższym

Debaty nad szkolnictwem wyższym koncentrują się w ostatnich latach wokół pojęć: quality (jakość) – improvement (doskonalenie) – accountability (rozliczanie) – assurance (zapewnianie) – contro! (kontrola). Charakterystyczne w tych dyskusjach jest to, że w najbliższym sąsiedztwie „quality” występuje często „value for money’’, a zdarza się również, że między tymi określeniami stawiany jest znak równości. W większości krajów europejskich ograniczeniom budżetowym towarzyszą naciski na efektywniejsze wykorzystywanie środków publicznych. Szkolnictwo wyższe staje wobec konieczności społecznej legitymizacji środków przyznawanych z budżetu państwa, oszacowywania jakości tego co robi.

więcej

Rada Główna Szkolnictwa Wyższego

W regulacjach ustawowych występuje jeden zapis bezpośrednio nawiązujący do oceny jakości kształcenia. Jest nim art. 104 Ustawy o szkolnictwie wyższym, który informuje, iż wszyscy nauczyciele akademiccy podlegają okresowej ocenie, stosownie do zakresu obowiązków. Do obowiązków tych, jako jeden ze składników, wchodzi kształcenie studentów oraz innych uczestników studiów i kursów prowadzonych przez uczelnię. Podstawowe kryteria oceny i tryb okresowego oceniania nauczycieli akademickich określa statut uczelni.

więcej

Sposób posługiwania się mikroanalizą w socjologii

Drugi sposób posługiwania się mikroanalizą w socjologii ma na względzie zakres badań związany ze stosowanymi technikami badawczymi. Na przykład, badania etnograficzne wymagają od badacza, by ograniczył zarówno liczbę badanych, jak i sytuacji, w jakich badani się znajdują. Uzyskuje się wtedy dane, które pozwalają na gruntowne rozpoznanie osób badanych i sytuacji, ale które ograniczają możliwość uogólnienia rezultatów. Odpowiednio, sondaże prowadzone na dużą skalę są najlepszym przykładem badań typu makro.

więcej

Stopień decentralizacji w administrowaniu szkolnictwem

W administrowaniu szkolnictwem podstawowym i średnim jednym z najistotniejszych problemów jest stopień decentralizacji. W sterowaniu szkolnictwem wyższym takim problemem jest zakres autonomii uczelni. Jakie powinny być granice tej autonomii? Jak skutecznie wspierać reformowanie, kiedy na wiele zmian muszą wyrazić zgodę samorządy uczelniane różnych szczebli, z natury rzeczy nieskore do wprowadzania zmian mogących zagrozić ich Interesom? Jak uczynić z uczelni autonomicznych, kierujących się niekiedy nadmiernie własnym interesem, system współdziałających ze sobą elementów? Jak sprawić, by funkcje regulacyjne, należące dotąd do administracji centralnej, przejęli partnerzy z otoczenia szkoły (reprezentanci pracodawców, stowarzyszeń zawodowych itp.), których na razie nie ma, nie są dostatecznie zorganizowani lub nie przejawiają takich zainteresowań? Jak z finansowania (niemal jedynego instrumentu polityki edukacyjnej pozostającego w gestii centrum) uczynić sprawniejsze narzędzie podnoszenia jakości badań i kształcenia?

więcej

Pracownicy naukowi uczelni

Wizytatorzy zwrócili przede wszystkim uwagę na problem „starzenia się wydziałów” (czyli zatrudnionych tam pracowników merytorycznych), wynikający, z jednej strony, z emigracji kadry naukowej i drenażu mózgów, z drugiej zaś – z braku odpowiednio wykształconych kandydatów do pracy w uczelniach. Podkreślono, że „jeśli polityczny zamiar zwiększenia liczby studentów nie ma być udaremniony z powodu poważnego braku nauczycieli akademickich, praca w szkole wyższej musi znów stać się atrakcyjna dla absolwentów”. Stąd propozycja stypendiów i studiów podyplomowych (doktoranckich). Inna propozycja to „program wymiany personelu”, rozumiany jako zapewnienie „płynności” między szkolnictwem wyższym a gospodarką. Wymagałoby to utworzenia specjalnych stanowisk ekspertów dla specjalistów spoza uczelni. Konieczny byłby także rozwój przepływu kadr między poszczególnymi uczelniami, a także ze szkołami wyższymi za granicą.

więcej