Autonomia szkół wyższych

Z tej perspektywy widać wyraźniej, że autonomia w szkolnictwie wyższym niekoniecznie i nie zawsze powinna być celem samym w sobie i „dobrem niepodzielnym”, Proporcje między autonomią i uzależnieniem w różnych sprawach mogą być zróżnicowane I powinny być mierzone różną miarą. Na przykład jeśli państwo, a dokładniej MEN, ponosi odpowiedzialność wobec społeczeństwa za jakość świadczeń edukacyjnych i jeśli ta jakość zależy przede wszystkim od kadry nauczycieli, wówczas wyższe szkoły nauczycielskie należałoby wyłączyć spod ogólnej zasady szerokiej autonomii przyznawanej szkołom wyższym. MEN, niejako z mandatu społecznego, zarządzałoby w sposób bezpośredni kształceniem nauczycieli, rozstrzygając o liczbie kształconych, Ich poziomie, specjalizacjach itp. oraz ponosząc bezpośrednią odpowiedzialność za te decyzje.

W Polsce autonomię przyzwyczajono się traktować w kategoriach politycznych, jako relację między uczelnią i centralną administracją. Relacja ta określała zakres swobód w kształceniu i prowadzeniu badań, stanowiła wartość bezwzględną (samą w sobie). Nadal często uważa się, że im więcej autonomii, tym lepiej. Wydaje się, że takie rozumienie autonomii ukształtowało się i miało specjalne uzasadnienie w okresie realnego socjalizmu.

Z perspektywy sprawności funkcjonowania szkolnictwa wyższego zgodnie z jego celami ogólnospołecznymi, sens autonomii – jeśli w ogóle pozostawać przy tym terminie – wydaje się inny. Ma ona charakter relatywny i instrumentalny (niekoniecznie Im więcej autonomii, tym lepiej), jest relacją, która określa nie tylko związki uczelni i centrum, ale także innych jednostek składowych systemu szkolnictwa wyższego ze sobą lub z otoczeniem (np. poziome związki wydziału uczelni z otoczeniem lokalnym). Z tej perspektywy zakres autonomii danej jednostki można oceniać w aspekcie wymogów sprawności całego systemu. Nieograniczona autonomia szkoły może źle wpływać na jej zadania wobec regionu, w którym istnieje, Autonomia samorządnego wydziału – może obniżać sterowalność i efektywność w zarządzaniu całą uczelnią.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>