Monthly Archives Lipiec 2015

Udział studentów w badaniach ankietowych cz. II

W większości ankiet poszczególnym odpowiedziom wyrażonym słownie przyporządkowuje się cyfry, które badany podkreśla lub wpisuje. Zdarzają się też ankiety, w których skala odpowiedzi wyrażona jest cyfrowo (np. 1, 2, 3, 4, 5), a odpowiedzi słowne przyporządkowane są tylko wartościom skrajnym (np. poziom merytoryczny zajęć jest: 1 – bardzo niski, 5 bardzo wysoki).

więcej

System oświatowy w Niemczech

Z perspektywy lat można stwierdzić, że obie te sugestie pozostają nadał jedynie w sferze dyskusji i postulatów. Hasło „orientacja praktyczna” – niezbyt precyzyjnie definiujące środki i metody, które miały sprzyjać przybliżeniu programów studiów do wymagań przyszłej pracy absolwenta – przez zwolenników przemian było i jest traktowane jako droga do nowoczesności zacofanych niemieckich uniwersytetów, przez przeciwników – jako zagrożenie dla wartości studiów teoretycznych, wykształcenia akademickiego w tradycyjnym sensie. W ten sposób – niezależnie od istniejących licznych ograniczeń – nadal realizowana jest idea kształcenia analitycznego, ukierunkowanego na specjalności naukowe (Zwischen1991). Z podobnym skutkiem realizowane jest założenie o ograniczeniu barier utrudniających dostęp do uniwersytetów. Utrzymanie na większości kierunków wymogu posiadania pełnej średniej 13-letniej szkoły ogólnokształcącej4 nie tylko bariery te zachowuje, ale prowadzi także do poszukiwania przez młodzież okrężnych dróg, które pozwalają go ominąć. Do zagadnienia tego powrócimy jeszcze poniżej. Zarówno więc w sensie rodzaju dostarczanego absolwentom wykształcenia, jak też w sensie społecznym tradycja uniwersytecka przetrwała do dziś5.

więcej

Wykorzystywanie ankietowego badania opinii studentów

Problem trafności doboru do pytań ankiety istotnych elementów modelu pracy dydaktycznej starają się rozwiązywać zespoły badawcze, nauczyciele różnych dyscyplin i władze uczelni. Bardzo trudno jest o rozwiązania zadowalające, toteż poszukuje się coraz lepszych przez kolejne modyfikacje pytań i kwestionariuszy (Przystanowicz, Obara 1995).

więcej

Rzeczywistość uczelniana

Poziom zaawansowania poszczególnych szkól wyższych w procesie tworzenia mechanizmów zapewniania jakości kształcenia oraz analizy skuteczności działania tych mechanizmów (samoocena) jest podstawą każdej formy zewnętrznego recenzowania jakości kształcenia. Oszacowanie skali i zakresu prób podejmowanych w tym zakresie – zarówno na szczeblu uczelni, jak i na poziomie wydziałów czy kierunków studiów – stanowi warunek powodzenia procesu wdrażania systemu zewnętrznego recenzowania jakości kształcenia. Badania przeprowadzone na przełomie listopada i grudnia 1994 r. miały dość ogólną orientację w następujących kwestiach:

więcej

WYŻSZA UCZELNIA W OTOCZENIU SPOŁECZNYM

A.K. Wróblewski: Daleko nam do tego, jak jest w Stanach Zjednoczonych. Po pierwsze, nie występuje na taką skalę jak w tamtym kraju zainteresowanie absolwentów utrzymywaniem kontaktów z uczelnią. Stowarzyszenie Wychowanków na przykład w Uniwersytecie Illinois liczy 120 tys. członków. Wspomagają oni Uniwersytet pieniężnie i tworzą silne lobby. U nas przez długie lata nie można było nawet powołać Towarzystwa Przyjaciół Uniwersytetu Warszawskiego dlatego, że władze starego systemu na to nie pozwalały.

więcej

Kwestia kształcenia nauczycieli

Trudno mówić o systemie szkolnym bez poruszenia kwestii kształcenia nauczycieli, która ciągle wzbudza wiele emocji. Trzeba zacząć się od tego, że do tej pory nie ma wiarygodnych informacji o zapotrzebowaniu na nauczycieli, a przytaczane dane są sprzeczne i niewiarygodne. Na pewno występują różnice w zależności od przedmiotu nuczania, a także ogromne zróżnicowanie regionalne. Absurdalne wydaje się operowanie liczbami dotyczącymi kraju, kiedy wiadomo, że nie ma jeszcze warunków do przenoszenia się ludzi z miejsca na miejsce w zależności od potrzeb rynku pracy. Nauczyciel powinien być lepiej (i nieco inaczej) wykształcony od przeciętnego absolwenta wyższej uczelni, a nie gorzej, obecna praktyka zaś (a także propozycje w zakresie studiów licencjackich i zawodowych) prowadzi do tego drugiego. W wielu krajach (np. w Niemczech czy Kanadzie) na studia nauczycielskie można się dostać dopiero po uzyskaniu dyplomu ukończenia co najmniej trzyletnich studiów na jednym z kierunków uniwersyteckich. Dwu-trzyletnie kursy pedagogiczne dają specjalizację zawodową, są trudne – ale zapewniają pracę. Szkoły mogą oczywiście zatrudniać osoby nie mające takich studiów, ale na zasadzie kontraktów krótkoterminowych, choć w miarę potrzeby odnawianych. Również w Polsce można przyjąć zasadę, że w szkołach pracują nauczyciele dyplomowani i kontraktowi. Opór środowiska może przełamać zapewnienie, że wprowadzenie kategorii nauczycieli dyplomowanych nie zmieni warunków pracy pozostałych osób, które już w szkołach pracują. Natomiast część pieniędzy przypadających na regulacje plac musi zostać przeznaczona na lepsze uposażenie nauczycieli dyplomowanych oraz obniżenie ich pensum.

więcej

Uniwersytet liberalny

W czasach nowożytnych ukształtowały się trzy podstawowe modele uczelni: a) podzielone na wielodyscyplinowe college’e (przede wszystkim brytyjskie): b) wyłącznie dydaktyczne (głównie francuskie) i c) łączące działalność badawczą i dydaktyczną (model niemiecki znajdujący swe najdoskonalsze ucieleśnienie w uniwersytecie liberalnym) (Szczepański 1976: Tymowski 1980: Perkin 1984).

więcej

Krajowy system recenzowania jakości kształcenia

Taki pogląd wyrażają najczęściej przedstawiciele tradycyjnych kierunków uniwersyteckich, które zostały w mniejszym stopniu dotknięte skutkami transformacji kraju. Drugi argument przeciw tworzeniu krajowego systemu recenzowania jakości kształcenia oparty jest na założeniu skuteczności kontroli rynkowej standardów edukacyjnych. W tym przypadku właściwości „weryfikatora” jakości kształcenia przypisywane są rynkowi pracy: sytuacja na rynku pracy absolwentów tego samego kierunku studiów, lecz różnych uczelni z powodzeniem zastąpi każdą formę oceny jakości kształcenia17. Szkoły, które chcą utrzymać wysoką pozycję wśród potencjalnej klienteli, muszą same dbać o wysoki poziom dydaktyki. Przy takim podejściu mniejsze znaczenie mają gremia oceniające jakość kształcenia, istotniejsze są natomiast mechanizmy samoregulacji, podporządkowane utrzymywaniu określonych standardów.

więcej